Депутаттың айтуынша, 2024 жылы 1,2 млн тонна қант қызылшасы жиналған, бірақ оның тек 608 мың тоннасы ғана өңделген. Қалған бөлігі не алқапта қалып қойған, не өңдеу үшін Қырғызстанға жөнелтілген. Бұған зауыттардағы тозған жабдық себеп болып отыр – олардың кейбіреуі 100 жылдан бері пайдаланылып келеді. Сонымен қатар, жоспарланған жаңғырту жұмыстары, әсіресе Тараз қант зауытында, әлі күнге дейін жүзеге аспаған.
Сонымен қатар, Ауыл шаруашылығы министрлігі 2025 жылы қант қызылшасының егіс алқабын 25 мың гектардан 17 мың гектарға дейін қысқартуды жоспарлап отыр. Бұл фермерлерді қиын жағдайға қалдыруы мүмкін, себебі олар мемлекет ұсынған ұзақ мерзімді бағдарламаға сүйеніп, техника сатып алған және мамандар даярлаған.
«Қазақстанның қант саласы дағдарысқа тап болды және бұл дағдарыс – саланы тиімсіз жоспарлау мен жүйелі проблемалардың нәтижесі. Мұны елеусіз қалдыруға болмайды. Осыған байланысты 2026 жылға арналған қант саласын дамыту жөніндегі Кешенді жоспардың орындалуын қатаң бақылауға алу, Жамбыл және Жетісу облыстарында шағын қайта өңдеу зауыттарын салу мүмкіндігін қарастыру, сондай-ақ Тараз қант зауыты иелерінің инвестициялық міндеттемелерін орындауын тексеру қажет. Егер біз дәл қазір әрекет етпесек, бұл стратегиялық маңызды салаға бақылауды мүлде жоғалтып алуымыз мүмкін», – деп атап өтті сенатор Кузиев.
Фото: Aikyn.kz